تاریخچة‌ روستا

روستای‌ تاریخی‌فریزهند یکی‌ از روستاهای‌ استان‌ اصفهان‌، تابع‌ شهرستان‌ نطنز و درچهل‌ کیلومتری‌ شمال‌ غربی‌ نطنز واقع‌ شده‌ است‌. امروزه‌ براساس‌ بررسی‌های‌ باستان‌شناسی‌ در این‌ منطقه‌ زیستگاهی‌ ساسانی‌ پیدا شده‌، که‌ قدمت‌ فریزهند را تا دورة‌ ساسانیان‌ مسلم‌ می‌دارد.  

استفاده‌ اهالی‌ از گیاهان‌ منطقه‌

گیاهان‌ منطقه‌ فریزهند ارزش‌های‌ اجتماعی‌، بهداشتی‌، اقتصادی‌ و گردشگری‌ زیادی‌ برای‌ اهالی‌ روستا دارند. تنها به‌ چهار مورد آنها اشاره‌ می‌شود:

1) گیاه‌ اسپند:گیاهی‌ است‌ چند ساله‌ پربرگ‌ با گل‌های‌ درشت‌ به‌ رنگ‌ سفید مایل‌ به‌ سبز،این‌ گیاه‌ مصارف‌ گوناگونی‌ برای‌ مردم‌ روستا دارد. یکی‌ از این‌ مصارف‌ تقویت‌ کردن‌ خاک‌ است‌. بوتة‌ اسپند را زیر خاک‌ کرده‌ و خاک‌ را تقویت‌ می‌کنند در این‌ حالت‌ خاک‌ خصوصاً برای‌ کشت‌ هندوانه‌ بسیار مرغوب‌ می‌شود. این‌ گیاه‌ کاربرد آرایشی‌ نیز دارد و می‌تواند به‌ جای‌ رنگ‌ مو، استفاده کرد.

2) زرشک‌:این‌ گیاه‌ درختچه‌ای‌ است‌ خاردار با شاخه‌های‌ شکننده‌ که‌ ارتفاع‌ آن‌ در محیط‌های‌ مساعد به‌ شش‌ متر می‌رسد. اهالی‌ روستا معتقدند خوردن‌ زرشک‌ خون‌ را صاف‌ و اعصاب‌ را آرام‌ می‌کند. آنها زرشک‌ را دم‌ کرده‌ و له‌ می‌کنند، سپس‌ آبش‌ را می‌گیرند و درون‌ آش‌ می‌ریزند.یکی‌ از باورهای‌ مردم‌ فریزهند‌ به‌ گیاه‌ زرشک‌ آن‌ است‌ که‌، خوردن‌ آب‌ چشمه‌ای‌ که‌ از پای‌ درخت‌ زرشک‌ درآید، باعث‌ طولانی‌شدن‌ عمر می‌شود.

۳) گون‌ :دشت‌ها و کوهستان‌های‌ اطراف‌ فریزهندمحل‌ روییدن‌ بوته‌های‌ گون‌ است‌. تا یک‌ دهه‌ قبل‌ تولید کتیرا یکی‌ از منابع‌ مهم‌ درآمد این‌ آبادی‌ بود. گون‌ گیاهی‌ علفی‌ به‌ صورت‌ بوته‌های‌ چوبی‌ خاردار و یا عاری‌ از خار می‌باشد. در ابیانه‌ کتیرا را در سه‌ ماهه‌ تابستان‌ می‌گیرند.ولی‌ بهترین‌ کتیرا همان‌ نوبت‌ اول‌ یا در اصطلاح‌ چین‌ اول‌ به‌ دست‌ می‌آید. فریزهندی ‌ها می‌گویند، اگر به‌ همان‌ یک‌ مرتبه‌ اول‌ یا مرتبه‌ دوم‌ تیغ‌ زدن‌ اکتفا شود هم‌ محصول‌ مرغوب‌ به‌ دست‌ می‌آید و هم‌ به‌ سلامت‌ و دوام‌ گون‌ لطمه‌ای‌ وارد نمی‌آید. این‌ گیاه‌ در آرایش‌ مو، تهیه‌ چسب‌، مرکب‌، آهار پارچه‌ و تهیه‌ دارو مصرف‌ زیادی‌ دارد. همچنین‌ از کتیرا در درمان‌ شوره‌ سر و ریزش‌ مو در حمام‌، به‌ جای‌ شامپو استفاده‌ می‌شود.

4) گردو:گردو یکی‌ از درخت‌های‌ مهم‌ باغ‌های‌ فریزهند است‌. گردو درختی‌ زیبا و سایه‌افکن‌ است‌. روغن‌ گردو رنگ‌ زرد روشن‌ مایل‌ به‌ سبز و طعم‌ ملایم‌ و مطبوع‌ دارد و هر قدر تازه‌تر باشد مصرفش‌ را برای‌ طباخی‌ بهتر می‌دانند.جوشانده‌ قسمت‌های‌ سبز و تازه‌ میوه‌ گردو، رنگ‌ قهوه‌ای‌ به‌ موی‌ سر می‌دهد. برگ‌ تازه‌ این‌ درخت‌ حشرات‌ موذی‌ خصوصاً بید و ساس‌ را از بین‌ می‌برد و دم‌ کرده‌ آن‌، نوعی‌ سَم‌ مورچه‌ است‌. اگر بر روی‌ دام‌ مالیده‌ شود، حشراتی‌ مانند مگس‌ را از آنها دور می‌کند.